Gentamitsinning kalamushlarda limfotrop va mushak ichiga yuborish sharoitida farmakokinetikasini o‘rganish

Qabul qilingan: 2026-05-04 09:18:40

Nashr etilgan: 2026-02-27

Annotatsiya

Antibiotiklarning farmakokinetikasini model obyektlarda o‘rganish ularning dozalari va yuborish usullarini keyingi klinik amaliyot uchun optimallashtirish imkonini beradi.


Maqsad. Ushbu tadqiqotning maqsadi kalamushlarda gentamitsin sulfatining intramuskulyar va limfotrop pretraxeal yuborishdan keyingi farmakokinetikasini taqqoslashdan iborat edi.


Materiallar va usullar. Qonda va to‘qima gomogenatida antibiotik konsentratsiyasini aniqlash uchun Escherichia coli NCTC 8172 uchun disk diffuziya usuli qo‘llanildi. Gentamitsin sulfatining konsentratsiyasi intramuskulyar yuborilgandan keyin birinchi soatda qon namunalarda eng yuqori, plevrada esa eng past bo‘ldi. Limfotrop usulda dori konsentratsiyasi to‘qimalarda mushak ichiga yuborilgandan keyingiga nisbatan yuqori bo‘lib, antibiotikning asosiy qismi birinchi soatda o‘pka to‘qimasida to‘plandi. Antibiotik kinetikasi chiziqli yoki logarifmik bo‘ldi.


Natijalar. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, gentamitsin sulfatining eng yuqori konsentratsiyasi intramuskulyar yuborilgandan keyin birinchi soatda qon namunalarda aniqlangan, eng kam miqdori esa plevrada to‘plangan. Gentamitsin kinetikasi chiziqli yoki logarifmik bo‘lgani kuzatildi. Limfotrop yuborishda preparatning yarim chiqarilish davri 4 soatni tashkil etdi, intramuskulyar yuborishda esa u tekshiruv obyektiga qarab 2 dan 5 soatgacha bo‘ldi. 24 soatdan so‘ng, yuborish usulidan qat’i nazar, antibiotik 10 mkg/mg dan ortiq bo‘lmagan qoldiq miqdorgacha chiqarildi.


Xulosa. Tadqiqot pretraxeal yuborish usuli samaraliroq ekanligini va gentamitsin bilan bakterial infeksiyalarni davolashni optimallashtirishda qo‘llanishi mumkinligini ko‘rsatdi.

Adabiyotlar ro'yxati

  1. Alavi M., Nokhodchi A. 2020. An overview of the antimicrobial and wound-healing properties of ZnO nanobiofilms, hydrogels, and bionanocomposites based on cellulose, chitosan, and alginate polymers. Carbohydrate Polymers, 227, 115349.

  2. Asgarirad H., Ebrahimnejad P., Mahjoub M., Jalalian M., Morad H., Ataee R., Hosseini S.S., Farmoudeh A. 2021. A promising technology for wound healing: In vitro and in vivo evaluation of chitosan nano-biocomposite films containing gentamicin. Journal of Microencapsulation, 38(2), 100-107.

  3. Asin-Prieto E., Rodrigues-Gascon A., Isla A. 2015. Applications of the pharmacokinetic/pharmacodynamics (PK/PD) analysis of antimicrobial agents. Journal of Infection and Chemotherapy, 21(5), 319-329.

  4. Beganovic M., Luther M., Rice L., Arias, C.A., Rybak, M.J., LaPlante, K.L. 2018. A review of combination antimicrobial therapy for Enterococcus faecalis bloodstream infections and infective endocarditis. Clinical Infectious Diseases, 67(2), 303-309.

  5. Chavaes B., Tadi P. 2022. Gentamicin. In: StatPearls. Treasure Island: StatPearls Publishing. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK557550/

  6. Dong M., Rodriguez A., Blankenship C., McPhail G., Vinks A.A., Hunter L.L. 2021. Pharmacokinetic modeling topredict risk of ototoxicity with intravenous tobramycin treatment in cystic fibrosis. Journal of Antimicrobial Chemotherapy, 76(11), 2923-2931.

  7. Ferreira K., Forbes S., Kaski D. 2022. Vestibulotoxicity with gentamicin. BMJ, 7 (378), e070873.

  8. Goutelle S., Woillard J.-B., Neely M., Yamada W., Bourguignon L. 2022. Nonparametric methods in population pharmacokinetics. The Journal of Clinical Pharmacology, 62(2), 142-157.

  9. Guarch-Perez C., Shaqour B., Riool M., Verleije B., Beyers K., Vervaet C., Cos P., Zaat S.A.J. 2022. 3D-printed gentamicin-releasing poly-epsilon-caprolactone composite prevents fracture-related Staphylococcus aureus infection in mice. Pharmaceutics, 14, 1363.

  10. Hathorn E., Dhasmana D., Duley L., Ross J.D.C. 2014. The effectiveness of gentamicin in the treatment of Neisseria gonorrhoeae: a systematic review. Systematic Reviews, 19(3), 104.

  11. Hodiamont C., van den Broek A., Vroom S., Prins J.M., Mathôt R.A.A., van Hest R.M. 2022. Clinical pharmacokinetics of gentamicin in various patient populations and consequences for optimal dosing for gram-negative infections: an updated review. Clinical Pharmacokinetics, 61, 1075-1094.

  12. Huck B., Thiyagarajan D., Bali A., Boese A., Besecke K.F.W., Hozsa C., Gieseler R.K., Furch M., Carvalho-Wodarz C., Waldow F., Schwudke D., Metelkina O., Titz A., Huwer H., Schwarzkopf K., Hoppstädter J., Kiemer A.K., Koch M., Loretz B., Lehr C.M. 2022. Nano-in-microparticles for aerosol delivery of antibiotic-loaded, fucose-derivated, and macrophage-targeted liposomes to combat mycobacterial infections: in vitro deposition, pulmonary barrier interactions, and targeted delivery. Advanced Healthcare Materials, 11, e2102117

  13. Llanos-Paez C.C., Hennig S., Staatz C.E. 2017. Population pharmacokinetic modeling, Monte Carlo simulation and semi-mechanistic pharmacodynamic modeling as tools to personalize gentamicin therapy. Journal of Antimicrobial Chemotherapy, 72(3), 639-667

  14. Mouton J.W., Muler A.E., Canton R., Giske C.G., Kahlmeter G., Turnidge J. 2018. MIC-based dose adjustment: facts and fables. Journal of Antimicrobial Chemotherapy, 73(3), 564-568.

  15. Soh H.Y., Tan P.X.Y., Ng T.T.M., Chng H.T., Xie S. 2022. A critical review of the pharmacokinetics, pharmacodynamics and safety data of antibiotics in avian species. Antibiotics, 11(6), 741.

  16. Sohail M.R., Garrigos Z.E., Elayi C.S., Xiang K., Catanzaro J.N. 2020. Preclinical evaluation of efficacy and pharmacokinetics of gentamicin containing extracellular-matrix envelope. Pacing and Clinical Electrophysiology, 43, 341-349.

  17. Sörgel F., Höhl R., Glaser R., Stelzer C., Munz M., Vormittag M., Kinzig M., Bulitta J., Landersdorfer C., Junger A., Christ M., Wilhelm M., Holzgrabe U. 2017. Pharmacokinetics and pharmacodynamix of antibiotics in intensive care. Medizinische Klinik – Intensivmedizin und Notfallmedizin, 112(1), 11-23.

  18. Steger L., Rinder M., Korbel R. 2020. Phenotypical antibiotic resistances of bacteriological isolates originating from pet, zoo, falconry birds. Tierärztliche Praxis Ausgabe K: Kleintiere / Heimtiere, 48, 260-269.

  19. Tarakji K.G., Mittal S., Kennergren C., Corey R., Poole J.E., Schloss E., Gallastegui J., Pickett R.A., Evonich R., Philippon F., McComb J.M., Roark S.F., Sorrentino D., Sholevar D., Cronin E., Berman B., Riggio D., Biffi M., Khan H., Silver M.T., Collier J., Eldadah Z., Wright D.J., Lande J.D., Lexcen D.R., Cheng A., Wilkoff B.L. 2019. Antibacterial envelope to prevent cardiac implantable device infection. The New England Journal of Medicine, 381, 1782-1784

  20. Wicha S.G., Märtson A.G., Nielsen E.I., Koch B.C.P., Friberg L.E., Alffenaar J.W., Minichmayr I.K., International Society of Anti-Infective Pharmacology (ISAP), the PK/PD study group of the European Society of Clinical Microbiology, Infectious Diseases (EPASG). 2021. From therapeutic drug monitoring to model-informed precision dosing for antibiotics. Clinical Pharmacology & Therapeutics, 109(4), 928-941.

  21. Wilson K.E., Bogers S.H., Council-Troche R.M., Davis J.L. 2023. Potassium penicillin and gentamicin pharmacokinetics in healthy conscious and anesthetized horses. Veterinary Surgery, 52(1), 87-97.

Mualliflar haqida

Bahtiyarjon Y.Mamatov
Andijan State Medical Institute
Abdurayim Sh.Arzikulov
Andijan State Medical Institute
Oybek A.Ismailov
Andijan State Medical Institute
Sherzod O.Toshboev
Andijan State Medical Institute

Litsenziya

Qanday iqtibos keltirish kerak

1.
Gentamitsinning kalamushlarda limfotrop va mushak ichiga yuborish sharoitida farmakokinetikasini o‘rganish. MSU [Internet]. 2026 Feb. 27 [cited 2026 May 4];5(1):3-14. Available from: https://fdoctors.uz/index.php/journal/article/view/255

O'xshash maqolalar

Siz ham ushbu maqola uchun {$ advancedSearchLink} olishingiz mumkin.

Xuddi shu muallif (lar) ning eng ko'p o'qilgan maqolalari


ISSN 2181-3612 (Online)